Onderzoekers van Maastricht University volgden 31 gezonde zestigplussers zestien weken lang terwijl ze dagelijks zestig gram ongezouten pinda's aten. Daarna wisselden de deelnemers: wie eerst pinda's had gegeten, liet ze zestien weken staan, en omgekeerd, met acht weken pauze ertussen. Het resultaat verscheen in 2025 in het vakblad Clinical Nutrition, en een vervolganalyse van dezelfde groep kwam in 2026 naar buiten in Food & Function. Beide bevestigen iets dat je niet meteen verwacht van een simpel borrelhapje: pinda's veranderen hoe je brein werkt.
Wat er precies gebeurde met de doorbloeding van het brein
De onderzoekers maakten hersenscans met arterial spin labeling MRI, een techniek die laat zien hoeveel bloed er door welk deel van het brein stroomt. Na zestien weken pinda's eten lag de totale bloeddoorstroming in het brein 3,6 procent hoger dan in de periode zonder pinda's. In de grijze stof steeg dat naar 4,5 procent, in de frontale kwab naar 6,6 procent en in de temporale kwab naar 4,9 procent. Precies die twee kwabben spelen een hoofdrol bij geheugen en concentratie.
Op een test voor verbaal geheugen, waarbij deelnemers moesten aangeven welke woorden ze eerder hadden gezien, scoorden ze na de pinda-periode 5,8 procent beter dan na de periode zonder pinda's. Op taken die executieve functies en reactiesnelheid meten, veranderde er niets significant. Senior onderzoeker Peter Joris, universitair hoofddocent bij het Maastrichtse voedingsinstituut NUTRIM, vat de conclusie zelf samen: dagelijks ongezouten, op de schil geroosterde pinda's eten kan bijdragen aan een gezond brein terwijl je ouder wordt. De bloeddruk daalde ook mee, met gemiddeld 5 mmHg voor de bovendruk en 4 mmHg voor de polsdruk.
Pinda's maken je brein gevoeliger voor insuline
Een jaar later publiceerde hetzelfde team in Food & Function een vervolganalyse van dezelfde proefpersonen. Deze keer kregen de deelnemers ook insuline via een neusspray toegediend, waarna de onderzoekers met MRI maten hoe het brein daarop reageerde. Bij wie zestien weken pinda's had gegeten, reageerden vier hersengebieden in de rechter hersenhelft duidelijk sterker op insuline: de lingual gyrus, de hippocampus, de parahippocampale gyrus en de posterieure cingulate gyrus. Dat zijn precies de gebieden die betrokken zijn bij geheugen, wat volgens de onderzoekers de link met de eerdere geheugenresultaten verklaart.
De gevonden verbanden sluiten aan bij wat eerder al bleek uit onderzoek naar de link tussen je voeding en hoe je brein functioneert: wat je eet, raakt letterlijk de biochemie van je hersenen, niet alleen je spijsvertering.
Waarom pinda's en niet een ander hapje
Niemand weet precies welk onderdeel van de pinda het werk doet. Joris wijst op een combinatie van factoren: onverzadigde vetten, vezels, vitamines, mineralen en plantenstoffen die samen een effect geven. Daarnaast noemt hij pinda's een goede bron van plantaardige eiwitten, met relatief veel L-arginine, een aminozuur waarmee het lichaam stikstofmonoxide aanmaakt. Dat molecuul verwijdt bloedvaten, en bloedvaten die zich beter kunnen verwijden, laten meer bloed en dus meer zuurstof naar het brein stromen.
Dat mechanisme ligt in dezelfde hoek als wat creatine met je geheugen doet, al werkt creatine vooral via de energievoorziening van hersencellen en niet via de bloedvaten. Twee verschillende stoffen, maar hetzelfde onderliggende idee: wat je eet, bepaalt mee hoe goed je brein op lange termijn blijft functioneren.
Een kanttekening die niet mag ontbreken: het onderzoek werd gefinancierd door The Peanut Institute Foundation, een belangenorganisatie van pindaproducenten. De auteurs schrijven zelf dat de financier geen rol had in de opzet, de analyse of de conclusies, maar het is goed om dat te weten voordat je de resultaten als absolute waarheid leest. Daarbij ging het om maar 31 deelnemers, allemaal gezonde zestigplussers. Of hetzelfde effect optreedt bij mensen met diabetes, bij jongere mensen of bij gezouten pinda's, is niet onderzocht.
Hoeveel pinda's het Voedingscentrum aanraadt
Het Voedingscentrum rekent pinda's, ondanks dat het botanisch gezien peulvruchten zijn, gewoon tot de notengroep. Het advies voor volwassenen is dertig gram ongezouten noten per dag, en pinda's tellen daar volledig in mee. Dat komt neer op een klein handje, ongeveer de helft van wat de deelnemers in het Maastrichtse onderzoek kregen, want die aten zestig gram per dag. Pindakaas van honderd procent pinda's valt ook binnen het advies, zolang je geen gezouten of gesuikerde varianten pakt.
Zo pas je dit praktisch toe op je avond
Een handjevol ongezouten, op de schil geroosterde pinda's bij de borrel of als tussendoortje is een makkelijkere aanpassing dan een nieuw dieet of een duur supplement. Vervang de chips of de koek een paar keer per week door een schaaltje pinda's, en je komt al snel dichter bij de hoeveelheid uit het onderzoek dan je zou denken. Combineer het met een wandeling in het bos voor nog een extra duw in de goede richting, zodat je brein op twee fronten tegelijk een beetje hulp krijgt. Het is geen wondermiddel en geen vervanging voor beweging of slaap, maar wel een kleine aanpassing met wetenschappelijke steun in de rug.